Kaynaklı Birleştirmeye Uygulanacak Tahribatlı Testler Nelerdir?

4.1.2019

Yapı Çeliklerinden İmal Edilen Konstrüksiyonlar İçin

Kaynaklı birleştirmeye uygulanacak tahribatlı testlerin gerekliliğini daha iyi kavramak adına sürecin tarihine kısa bir göz atmakta fayda vardır. 1940’lı yılların sonlarına doğru 2. Sanayi Devrimi’nin olgunluk çağını yaşamaya başlamasıyla birlikte kaynaklı imalat sanayii uluslararası ölçekte yapılan ticaretlerin önemli bir aktörü haline gelmiştir. İmalatçılar ve ülkeler üretilen ürünlerin kalitelerini ortak dilde ve ölçekte toplamak adına ortak standartlar oluşturmuş ve imal edilen tüm parçaları bu ortak standartlara tabii tutmaya başlamışlardır.

2000’li yılların başından itibaren kaynaklı imalat ihracatında önemli bir ülke haline gelmeye başlayan Türkiye sanayisi de ihraç ettiği tüm kaynaklı imalatları belirli standartlara göre üretmek ve son kullanıcının talep ettiği tahribatsız ve tahribatlı testlere tabii tutmak durumundadır. Aynı standartlar ülkemiz içerisindeki yapılarda da kullanılmakta ve günden güne kullanımları zorunlu hale gelmektedir.

Bu yazımızda sizlere yapı çeliklerinden imal edilen konstrüksiyonların EN(Avrupa) standartları gereği hangi temel mekanik testlerden geçmesi gerektiğini kısaca özetleyeceğiz. Proje şartnamesinde belirtilen gereksinimlere göre ek testlerin talep edilmesi veya bahsedeceğimiz testlerden bir veya birkaçının talep edilmesi söz konusu olabilmektedir.

 

EN (Avrupa) Standartları Doğrultusunda Kaynaklı Birleştirmeye Uygulanacak Tahribatlı Testler:

Çekme Testi: Enine veya boyuna seçenekleriyle gerçekleştirilebilen çekme testi, imalatı temsil eden bir numuneye uygulanır. Çekme numunesinin hazırlanma kriterler ISO 4136 (Enine Çekme Deneyi) ve ISO 5178 (Boyuna Çekme Deneyi) standartlarında detaylı olarak belirtilmektedir.

Çekme deneyi temel olarak hazırlanan numuneye belirli eksenler yönünde çekme kuvvetleri uygulanması ve malzemenin gösterdiği şekil değiştirme reaksiyonlarının veriye dönüştürülmesidir.

Kaynaklı imalatı ilgilendiren bölümde çekme deneyi kaynak metalinin akma mukavemetini ve çekme mukavemetini MPa (N/mm2) cinsinden elde etmemizi ve kaynak metalinin ana malzemeye uygunluğunu tespit etmemizi sağlar. Yapının statik ve dinamik yük değişkenliğine göre farklılık göstermekle birlikte kaynak metalinin ana metale oranla %5-%10 daha mukavemetli olması beklenmektedir. Standartlara göre ise kaynak metalinin en az ana metal kadar akma ve çekme mukavemetine sahip olması yeterli görülmektedir.

Çekme deneyi sonucunda % uzama değeri de elde edilir. % uzama oranı test uygulanan malzemenin veya kaynak metalinin uzama kabiliyetini belirtir.

 

Eğme Deneyi: İki desteğe sabit olarak oturtulan düz bir numunenin ortasına tek bir eksende yön değiştirmeden uygulanan kuvvete karşı değiştirdiği şekil değiştirme reaksiyonlarının veriye dönüştürülmesidir. Eğme deneyi ile ilgili hazırlama ve uygulama kriterleri ISO 5173 standartlarında detaylı olarak belirtilmiştir.

Eğme deneyindeki amaç kaynaklı bölgenin eğilme momentine maruz kalan bölgelerinin öngörülen statik dinamik hesaplara ve ana malzemeye uygun olup olmadığının tespit edilmesidir.

 

Makroyapı Testleri: ISO 17639’a göre test parçasından kesilerek çıkartılan ve hazırlanan numunelerin makro görüntüleri aynı standarda göre değerlendirmeye alınır.

Kaynaklı birleştirmenin nüfuziyet yeterliliğinin, kaynak dikiş geometrisinin belirlenmesi ve uygunluğunun tespiti adına gerçekleştirilir.

 

Çentik Darbe Deneyi: Çentik darbe deneyi malzemelerin geçiş sıcaklığının (sünek-gevrek) tespiti için uygulanan bir test yöntemidir. Özet prensip olarak belirlenen bir sıcaklıkta malzemenin kırılmaya karşı direncini Joule cinsinde belirlemek için kullanılır.

Kaynak metaline yapılan uygulamada ise ana malzemeye uyumluluk aranmaktadır. Kaynak metalinin ve ısıdan etkilenmiş bölgenin(ITAB/HAZ) çentik darbe dayanımı sonuçları en az ana malzeme seviyesinde olmalıdır.

ISO 9016 ve ISO 148-1 standartları numune hazırlama ve çentik darbe deneyi uygulaması hakkındaki diğer detayları içermektedir.

 

Sertlik Deneyi: EN 1043-1’e göre ana malzemeden, ısıdan etkilenmiş bölgeden (ITAB(HAZ) ve kaynak metalinden alınarak hazırlanan numuneler HV10 yüküyle sertlik testine tabi tutulur.

Çelik yapılar için izin verilen sertlik değerleri ana malzeme cinsine göre değişkenlik göstermekle birlikte EN ISO 15614-1 standardında detaylı olarak belirtilmektedir.

Sertlik akma ve çekme mukavemetinin doğrudan bir fonksiyonu değildir. Ancak kırılganlık ile organik bir ilişkisi vardır. Bu sebeple çelik konstrüksiyon imalatları için çok önemli bir veridir. Sertlik sonuçlarının standartlarda belirtilen kapsam aralıklarında olması bir zorunluluktur.

*Çelik yapılar için gerekli tahribatlı testler için ek şart

6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında kişisel veri sahibi, veri sorumlusuna başvurarak kendisiyle ilgili;
· Kişisel veri işlenip işlenmediğini öğrenme,
· Kişisel verileri işlenmişse buna ilişkin bilgi talep etme,
· Kişisel verilerin işlenme amacını ve bunların amacına uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme,
· Yurt içinde veya yurt dışında kişisel verilerin aktarıldığı üçüncü kişileri bilme,
· Kişisel verilerin eksik veya yanlış işlenmiş olması halinde bunların düzeltilmesini isteme,
· İlgili mevzuatta öngörülen şartlar çerçevesinde kişisel verilerin silinmesini veya yok edilmesini isteme,
· İlgili mevzuat uyarınca yapılan düzeltme, silme ve yok edilme işlemlerinin, kişisel verilerin aktarıldığı üçüncü kişilere bildirilmesini isteme,
· İşlenen verilerin münhasıran otomatik sistemler vasıtasıyla analiz edilmesi suretiyle kişinin kendisi aleyhine bir sonucun ortaya çıkmasına itiraz etme,
· Kişisel verilerin kanuna aykırı olarak işlenmesi sebebiyle zarara uğraması halinde zararın giderilmesini talep etme,
haklarına sahiptir. Bahsi geçen talepler, Kaynak Tekniği Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’ne TOSB, 2.Cadde, No:5, Şekerpınar, Çayırova, Kocaeli adresi üzerinden yazılı olarak iletilebilecektir.

Kaynak Tekniği Sanayi ve Ticaret A.Ş. Müşteri Kişisel Verilerinin İşlenmesine İlişkin Aydınlatma Metni
Kişisel verileriniz, Kaynak Tekniği Sanayi ve Ticaret A.Ş. (“Şirket”) tarafından ürün ve hizmetlerin sunulması kapsamında veri sorumlusu sıfatıyla işlenmektedir. İşbu aydınlatma metni, kişisel verilerinizin hangi yöntemle elde edildiği, hangi amaçla işlendiği, kimlere hangi amaçlarla aktarıldığı ve veri sahibi olarak kişisel verileriniz üzerinde sahip olduğunuz haklara ilişkin olarak bilgilendirilmeniz amacıyla hazırlanmıştır. Kişisel verileriniz, Şirketimiz tarafından aşağıda açıklanan çerçevede ve her zaman 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (“6698 sayılı Kanun”) ile uyumlu olarak işlenmektedir.

1.Kişisel Verilerinizin İşlenme Amaçları:
Kişisel verileriniz;
· Şirkete özel ticari faaliyetlerin kurgulanması, koordine edilmesi, geliştirilmesi, icrası, iş geliştirmeye ve ticari aktivitelere yönelik faaliyetlerin planlanması ve icrası kapsamında;
o Sizlerle kurulan sözleşmelerin ifası ve sizlerle ilişkilerin yürütülmesi, yönetilmesi, planlanması ve icrası,
o Finans ve muhasebeye yönelik faaliyetlerin planlanması, takibi ve icrası,
o Bilişim teknolojileri ve veri güvenliği faaliyetlerinin planlanması ve icrası,
o Kontrol, veri yönetimi, analiz, sosyal amaçlı aktivite, süreç geliştirme ve benzeri faaliyetlere yönelik çalışmalar ile ilgili raporlamaların gerçekleştirilmesi,
o Dışarıdan danışmanlık gibi hizmetlerin alımına yönelik faaliyetlerin takibi, planlanması ve icrası,
o Sözleşmelerin kurulması ve ifasına yönelik süreçler ile sözleşme sonrası hizmetlerin gerçekleştirilmesi,
· Ürün ve hizmetlerin kişilere göre özelleştirilmesi, profilleme, tanıtım ve pazarlanmaya yönelik faaliyetlerin kurgulanması ve icrası kapsamında;
o Kurum, kurum faaliyetleri ve marka hakkındaki algı düzeyini artırmaya yönelik aksiyonların planlanması ve icrası,
o Ürün ve hizmetler ile ilgili beğeni, bağlılık, profilleme, memnuniyet çalışma ve analizlerinin gerçekleştirilmesi,
o Organizasyon, toplantı, davet ve etkinliklerin planlanması, yönetimi ve icrası,
o Sizlere yönelik reklam, satış ve pazarlamaya yönelik operasyonların planlanması ve icrası,
o Ürün ve hizmetler ile ilgili pazar araştırması faaliyetlerinin planlanması ve icrası,
· Talep ve şikayet yönetimi ile satış sonrası süreçlerin kurgulanması ve/veya icrası kapsamında;
o Talep ve şikayetlerin alınması, değerlendirilmesi ve sonuçlandırılmasına yönelik talep ve şikayet yönetimi faaliyetlerin planlanması ve icrası,
o Sizlerle sözleşme ilişkisi içerisine girmeye veya sözleşme yenilemeye yönelik operasyon, araştırma, analiz, raporlama faaliyetlerinin gerçekleştirilmesi,
o Sözleşme ve sözleşme sonrası ilişkilerin yürütülmesi, satış sonrası hizmetler ve sözleşmesel ilişkiden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmesine yönelik işlem ve faaliyetlerin gerçekleştirilmesi ve takibi,
· Kurumsal ilişkilerinin planlanması, icrası ve yönetilmesi kapsamında;
o Tedarikçi/bayi/iş ortağı ile ilişkilerin yönetimi, geliştirilmesi, planlanması ve icrası,
o Kurumsal yönetim ve iletişim faaliyetlerin kurgulanması, geliştirilmesi ve icrası,
· Şirket'in ve Şirket'le iş ilişkisi içerisinde olan ilgili kişilerin hukuki, teknik ve ticari-iş güvenliğinin temin edilmesi ile hukuki yükümlülüklerin ifasına yönelik faaliyetlerin gerçekleştirilmesi kapsamında;
o Şirket faaliyetlerinin, şirket politikalarına, yönergelerine, ana sözleşmeye ve ilgili mevzuata uygun olarak yürütülmesine yönelik organizasyonel yapılanmanın, takibin ve çalışmaların planlanması ve icrası,
o Yetkili kurum ve kuruluşlara hukuki yükümlülük nedeniyle bilgi verilmesi ve/veya denetime ilişkin faaliyet ve yükümlülüklerin ifası,
o Şirketin iş ilişkisi içerisinde olduğu taraflara ilişkin kayıtların tutulması ve listeleme çalışmalarının planlanması ve icrası,
o Verilerin doğru ve güncel olarak tutulmasını sağlanmasına yönelik faaliyetlerin yerine getirilmesi,
o Şirketin veya Şirketin iş ilişkisi içerisinde bulunduğu kişilerin ticari güvenliğine yönelik çalışmaların organize edilmesi, planlanması, icrası ve denetimi
gibi amaçlarla (“Amaçlar”) işlenmektedir.

2.Kişisel Verilerinizin Aktarılabileceği Taraflar ve Aktarım Amaçları
Kişisel verileriniz; yukarıda belirtilen Amaçlar doğrultusunda Eczacıbaşı Holding A.Ş. başta olmak üzere Eczacıbaşı Topluluk Şirketlerine, yurt içindeki veya yurt dışında dışarıdan hizmet alınan iş ortaklarına, tedarikçilerimize ve diğer hizmet sağlayıcılara ve kanunen yetkili kamu kurumları ve/veya özel kişilere 6698 sayılı Kanun’un 8. ve 9. maddelerinde belirtilen kişisel veri işleme şartları ve amaçları çerçevesinde aktarılabilecektir.

3.Kişisel Verilerinizin Toplanma Yöntemi ve Hukuki Sebebi
Kişisel verileriniz, Şirketimiz tarafından farklı kanallar ve farklı hukuki sebeplere dayanarak fiziki ortamlarda, elektronik ortamlarda, e-posta aracılığıyla veya telefon aracılığıyla toplanmaktadır. Kişisel verilerinizin toplanmasına ilişkin temel hukuki sebep Şirketimiz ürün ve hizmetlerinin sunulmasına ilişkin süreçlerin yerine getirilmesidir.

4.Kişisel Veri Sahibinin 6698 sayılı Kanun’un 11. Maddesinde Sayılan Hakları
Kişisel veri sahipleri olarak 6698 sayılı Kanun’un 11. maddesi uyarınca;
· Kişisel verilerinizin işlenip işlenmediğini öğrenme, · Kişisel verileriniz işlenmişse buna ilişkin bilgi talep etme,
· Kişisel verilerinizin işlenme amacını ve bunların amacına uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme,
· Yurt içinde veya yurt dışında kişisel verilerinizin aktarıldığı üçüncü kişileri bilme,
· Kişisel verilerinizin eksik veya yanlış işlenmiş olması hâlinde bunların düzeltilmesini isteme ve bu kapsamda yapılan işlemin kişisel verilerinizin aktarıldığı üçüncü kişilere bildirilmesini isteme,
· 6698 sayılı Kanun ve sair mevzuat hükümlerine uygun olarak işlenmiş olmasına rağmen, işlenmesini gerektiren sebeplerin ortadan kalkması hâlinde kişisel verilerinizin silinmesini veya yok edilmesini isteme ve bu kapsamda yapılan işlemin kişisel verilerinizin aktarıldığı üçüncü kişilere bildirilmesini isteme,
· İşlenen verilerinizin münhasıran otomatik sistemler vasıtasıyla analiz edilmesi suretiyle aleyhinize olan bir sonucun ortaya çıkmasına itiraz etme,
· Kişisel verilerinizin kanuna aykırı olarak işlenmesi sebebiyle zarara uğramanız hâlinde zararın giderilmesini talep etme
haklarınız bulunmaktadır. Kişisel veri sahipleri olarak, haklarınıza ilişkin taleplerinizi TOSB, 2. Cadde, No:5, Şekerpınar, Çayırova, Kocaeli adresi üzerinden Şirketimize yazılı olarak veya Kişisel Verileri Koruma Kurulu’nca belirtilen başkaca yöntemlerle iletmeniz durumunda, talebin niteliğine göre talebiniz en kısa sürede ve en geç 30 (otuz) gün içinde sonuçlandıracaktır. İşlemin ayrıca bir maliyeti gerektirmesi hâlinde, Kişisel Verileri Koruma Kurulunca belirlenen tarifedeki ücret alınacaktır.

Kişisel verilerinizin tarafımızca işlenme amaçları konusunda daha detaylı bilgilere;www.askaynak.com.tr internet adresinden kamuoyu ile paylaşılmış olan Kaynak Tekniği Sanayi ve Ticaret A.Ş. Kişisel Verilerin Korunması Politikası’ndan ulaşabilirsiniz.

Kaynak Tekniği Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Müşteri Kişisel Verilerinin İşlenmesine İlişkin Rıza Metni

Kaynak Tekniği Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından; tarafıma reklam ve pazarlama faaliyetlerinin sunulması amacıyla 6698 sayılı Kanun kapsamında özel nitelikli kabul edilmeyen kişisel verilerimin işlenmesini ve Eczacıbaşı Holding A.Ş. başta olmak üzere Eczacıbaşı Topluluk Şirketleriyle, yurt içindeki veya yurt dışında dışarıdan hizmet alınan üçüncü kişilerle, iş ortaklarıyla, tedarikçilerle ve diğer hizmet sağlayıcılarla paylaşılmasını kabul ediyorum.